Pınar Ay

Pinar Ay

Üçüncü Bölüm: Moğolistan’a Gideceklere Kısa Notlar

Moğolistan’a gitmek için vize gerekli mi?

Türkiye Cumhuriyeti vatandaşları, pasaport türünden bağımsız olarak, Moğolistan’a 30 güne kadar yapacakları seyahatlerde vizeden muaf. Daha uzun süre kalmayı planlıyorsanız seyahatten önce güncel vize koşullarını kontrol etmenizde yarar var.

Ulan Batur’a nasıl gidilir ve Ulan Batur’da ulaşım nasıl?

Ben Ulan Batur’a Türk Hava Yolları’nın İstanbul’dan doğrudan uçuşuyla gittim. Yolculuk yaklaşık sekiz saat sürdü. Benim uçuşum İstanbul’dan akşam saatlerinde kalktı. Moğolistan ile Türkiye arasındaki beş saatlik saat farkı nedeniyle Ulan Batur’a sabah erken saatlerde vardım.

Cengiz Han Uluslararası Havalimanı, Ulan Batur şehir merkezinden yaklaşık 52 kilometre uzakta. Havalimanından şehir merkezine otobüs veya taksiyle gitmek mümkün. Ben otobüsü tercih ettim ve Sükhbaatar Meydanı’na iki saati aşan bir yolculukla ulaştım. Mesafe çok uzun olmamasına rağmen Ulan Batur’un yoğun trafiği nedeniyle yolculuk zaman alabiliyor. Benim gittiğim 2026 yazında havalimanı–Sükhbaatar Meydanı otobüsünün ücreti 15.000 Moğol tugrikiydi.

Şehir içinde otobüslerle ulaşım mümkün. Ancak durak ve güzergâh bilgilerinin çoğu Moğolca ve Kiril alfabesiyle olduğu için yabancı bir ziyaretçi olarak sistemi kullanmak bana çok kolay gelmedi. Bu nedenle şehir içinde daha çok taksi kullandım.

Ulan Batur’da Uber yerine UBCab adlı yerel taksi uygulaması yaygın olarak kullanılıyor. Uygulama üzerinden bulunduğunuz yere araç çağırabiliyorsunuz.

Şehirde dikkatimi çeken başka bir ulaşım biçimi daha vardı. Yol kenarında durup elleriyle geçen arabalara işaret eden insanları sık sık görüyordum. Başlangıçta ne yaptıklarını anlayamamıştım. Sonradan Ulan Batur’da resmî taksilerin yanı sıra özel araçların da yoldan yolcu alıp ücret karşılığında istedikleri yere götürmesinin oldukça yaygın olduğunu öğrendim. Ücret genellikle gidilen mesafeye göre belirleniyor.

Döviz değişimini nasıl yapacağım? Kredi kartı geçerli mi?

Moğolistan’ın resmi para birimi Moğol tugriki (MNT). Cengiz Han Uluslararası Havalimanı’ndaki döviz bürosunda para bozdurabilirsiniz. Ancak burada da döviz bozdururken banknotlar oldukça dikkatli kontrol ediliyor. Banknotta küçük bir yıpranma ya da hasar olması bile kabul edilmemesine neden olabiliyor. Benzer şekilde şehir merkezinde de döviz bozdurmak mümkün.

Buryatya’dan farklı olarak Moğolistan’da Türkiye’de düzenlenmiş kredi kartlarımı kullanabildim. Yine de küçük işletmeler, pazarlar ve şehir dışındaki yerler için yanınızda bir miktar nakit tugrik bulundurmak yararlı olabilir.

Telefon ve internet bağlantısı nasıl?

Cengiz Han Uluslararası Havalimanı’nda fiziksel SIM kart satın alabileceğiniz bir ofis bulunuyor. Ben SIM kartımı buradan aldım ve Ulan Batur’da ve yakın çevresinde sorunsuz kullandım.

Ancak kırsal bölgelere gitmeyi planlıyorsanız, satın alacağınız hattın kapsama alanını önceden kontrol etmenizde yarar var.

Ulan Batur’a ne zaman gidilir?

Moğolistan sert karasal iklime sahip bir ülke. Kışlar uzun ve oldukça soğuk, yazlar ise kısa sürüyor. Ulan Batur da dünyanın en soğuk başkentlerinden biri; hatta genellikle dünyanın en soğuk başkenti olarak anılıyor.

Bu nedenle ilk kez gidecekler için yaz ayları daha uygun bir dönem. Moğolistan’ın önemli festival ve etkinliklerinin birçoğu da haziran ve temmuz aylarında düzenleniyor. Benim katıldığım Tenger Dünya Şaman Festivali haziran ayında, ülkenin en önemli festivali olan Naadam ise temmuz ayında yapılıyor.

Ancak yazın bile gece ve gündüz arasındaki sıcaklık farkı belirgin olabiliyor. Sabah erken saatlerde ve akşamları hava oldukça serin. Bu nedenle yazın gidiyorsanız bile yanınıza polar gibi sıcak tutacak giysiler almanızda yarar var.

Ulan Batur’da nerede kalınır?

Ulan Batur’da otel, apart otel ve kiralık daire gibi çok sayıda konaklama seçeneği var. Ben şehir merkezindeki Tanan Center Serviced Apartments’ta kaldım. Sükhbaatar Meydanı’na yaklaşık 600 metre uzaklıkta ve oldukça merkezi bir konumda. Binanın alt katında bir market ve kafe de bulunuyor.

Kaldığım daire oldukça geniş ve temizdi. Mutfağı, çamaşır makinesi, ütüsü ve uzun süreli konaklamada ihtiyaç duyulabilecek pek çok şey vardı. Ancak sıcak su konusunda zaman zaman sorun yaşadım. Ulan Batur’da sıcak su merkezi sistemle sağlanıyor ve özellikle yaz aylarında bakım çalışmaları nedeniyle bazı bölgelerde geçici kesintiler olabiliyor.

Ulan Batur’a gelmemin asıl nedeni Tenger Dünya Şaman Festivali’ydi. Festivalin düzenlendiği Chinggis Khaanii Khuree Tourist Complex, şehir merkezinden yaklaşık 30 kilometre uzakta. Ulan Batur’un yoğun trafiği de eklenince festival alanına her gün gidip gelmek benim için oldukça zaman aldı.

Eğer özellikle festival için geliyorsanız, festival alanındaki geleneksel Moğol çadırları olan gerlerde kalmak da mümkün. Komplekste restoran, duş ve tuvalet gibi temel olanaklar bulunuyor. Yaz aylarında bile geceleri hava oldukça soğuk olabildiği için gerlerde gerektiğinde soba yakılabiliyor.

Geleneksel Moğol yaşamını biraz daha yakından deneyimlemek isteyenler için gerde konaklamak güzel bir alternatif olabilir.

Moğolistan’da ne yenir?

Moğol mutfağında, ülkenin geleneksel hayvancılık kültürünün etkisiyle et ve süt ürünleri önemli bir yer tutuyor. Sebzeler ise geleneksel yemeklerde daha sınırlı kullanılıyor.

Moğolistan’ın en bilinen yemeklerinden biri buuz. Buryatya’da da karşıma çıkan bu yemek, geleneksel olarak etle doldurulan hamurun buharda pişirilmesiyle hazırlanıyor. Khuushuur adı verilen, geleneksel olarak etle doldurulup kızartılan bir hamur işi ve tsuivan adı verilen erişteli yemek de sık karşılaşabileceğiniz Moğol yemeklerinden.

Ulan Batur’da geleneksel Moğol yemeklerinin yanı sıra farklı ülke mutfaklarından restoranlar da oldukça fazla. Özellikle Kore restoranlarının sayısı dikkatimi çekti. Borş gibi Rus mutfağından gelen yemeklere de rastlamak mümkün.

Benim gibi vejetaryenseniz geleneksel Moğol mutfağında seçenekler biraz sınırlı. Buna karşılık Ulan Batur’da vejetaryen ve vegan restoranlar var; hatta buuz ve khuushuur gibi geleneksel Moğol yemeklerinin vejetaryen veya vegan çeşitlerini de bulmak mümkün. Ben de vejetaryen yemek için Agnista Vegan Restaurant’a gittim.

Ulan Batur’da çok sık karşılaşacağınız yerlerden biri de CU adlı 24 saat açık küçük marketler. Şehrin hemen her yerinde şubeleri var. İçeride içeceklerin ve günlük ihtiyaçların yanı sıra hazır yiyecekler ve küçük sıcak atıştırmalıklar da satılıyor. Satın aldığınız hazır yemeği mikrodalgada ısıtıp mağazadaki oturma alanında yiyebiliyorsunuz. Özellikle hızlı ve pratik bir şeyler yemek istediğinizde oldukça kullanışlı.

Şehirde dikkatimi çeken bir başka şey ise fast-food restoranlarının yaygınlığıydı. Ulan Batur’da gezerken çok sayıda uluslararası fast-food zinciri gördüm ve yerel halkın da bu restoranlara oldukça ilgi gösterdiğini gözlemledim. Geleneksel Moğol mutfağının yanında hızla büyüyen bu fast-food kültürü, şehrin bana ilginç gelen karşıtlıklarından biriydi.

Ulan Batur’dan ne alınır?

Moğolistan’da hayvancılığın önemli olması nedeniyle kaşmir, yün ve deri ürünleri alışverişte özellikle öne çıkıyor. Kaşmir kazak, atkı, bere ve eldivenleri Türkiye’ye kıyasla daha uygun fiyatlara bulmak mümkün. Geleneksel Moğol motiflerinin kullanıldığı deri çanta ve ayakkabılar da oldukça güzel.

Şehir merkezindeki State Department Store’da kaşmir, yün ve deri ürünlerinden oldukça geniş bir seçenek bulabilirsiniz.

Alışveriş için benim en ilginç bulduğum yerlerden biri ise Narantuul Pazarı oldu. Burası yalnızca turistlere yönelik bir pazar değil; yerel halkın da alışveriş yaptığı çok büyük bir pazar. Şaman davulları ve çeşitli şaman gereçlerinden geleneksel kıyafetlere, deri çanta ve çizmelere, eski Sovyet dönemi eşyalarına kadar aklınıza gelebilecek pek çok şeyi burada bulmak mümkün.

Fiyatlar şehir merkezindeki mağazalara göre daha uygun olabiliyor ve pazarlık yapmak da mümkün. Ancak ürünlerin kalitesi değişebildiği için özellikle kaşmir ve deri alırken biraz dikkatli olmakta yarar var.

Moğolistan’a ilişkin bu notlarım daha çok Ulan Batur’daki deneyimlerime dayanıyor. Kırsal bölgelere gitmeyi planlıyorsanız ulaşım, konaklama ve iletişim koşullarının oldukça farklı olabileceğini akılda tutmakta yarar var. Ben henüz Moğolistan’ın kırsal bölgelerini gezmedim ama yakın gelecekte bunu da yapmayı umuyorum. Belki o zaman Moğolistan’la ilgili anlatacak yeni hikâyelerim olur.

Şimdilik Moğolistan’dan notlarım bu kadar. Yeni yazılarda buluşmak üzere…

Yeni yazılardan haberdar olmak için abone olun

Subscribe to receive updates on new posts